DE GESCHIEDENIS VAN LANDGOED HOTEL & RESTAURANT
GROOT WARNSBORN

Zoals bij vele Gelderse kastelen en landhuizen, is ook bij Landgoed Hotel & Restaurant Groot Warnsborn de vroegste geschiedenis onbekend. De naam Warnsborn wordt voor het eerst genoemd in 1428 toen het als heidegebied door hertog Arnold van Gelre in erfpacht werd uitgegeven aan Johan van Postel. In 1465 is het in bezit van Rykart van Bloylant.

(één van de laatste privé bewoners van het Landhuis, Mr. H.J.W. Fockema,
met chauffeur en huishoudelijk personeel, ca. 1925)

De naam Warnsborn - in de naam zit het woord born of bron en "warn" staat voor zuiver; dus staat Warnsborn voor "zuivere of heldere bron" - is waarschijnlijk ontleend aan de op het landgoed aanwezige bronnen en werd reeds in de 15e eeuw gebruikt voor de gronden die men ook wel het "Hoge Erf" noemde. Daaraan grensde in het noordwesten het "Lage Erf". In de 17e eeuw geraakt het "Hoge" en het "Lage Erf" in een hand en voortaan werd het gehele goed als Warnsborn aange-duid. In 1894 werd het "Hoge Erf" weer afgesplitst en het voormalige "Lage Erf" bleef als Warnsborn bekend. Het centrum van het goed wordt gevormd door een landhuis met verschillende bijgebouwen (koetshuis, oranjerie en kapel) en een nabijgelegen ijskelder.

In 1516 behoorde het "Hoge Erf" aan het klooster Mariendal en het "Lage Erf" aan het Sint Agnietenconvent in Arnhem. Omstreeks 1580 komt het goed onder beheer van de Staten van de Veluwe. In 1640, na de Reformatie, werd een deel van de goederen die tot de voormalige kloosters behoorden, in het openbaar verkocht. De toenmalige burgemees-ter van Arnhem, Dr. Everhardt Everwijn, werd toen eigenaar van Warnsborn. De familie Everwijn was ook de stichter van het naastgelegen goed "Everwinsbergh", later aangeduid als "Baakenbergh" en tegenwoordig bekend als buitenplaats "De Menthenberg", naar dr. Wilhelm Menthen die dit terrein van ca. 1700 tot 1737 in bezit had. Warnsborn is nadien vele malen van eigenaar gewisseld. Velen hebben het goed uitgebreid, voorna-melijk in noordwestelijke richting, waar uitgestrekte heidevelden tot ontginning nodigden. Het landgoed was 777 ha groot en bevatte twee huizen:
Groot Warnsborn en Klein Warnsborn, alsmede koetshuizen, tuinmanswoningen, boerde-rijen, enz. De grootste bloei genoot het landgoed onder Mr. W. Baron Röell van Haserswoude, die het aantrekkelijke neoclassistische landhuis liet bouwen. Hij overleed in 1841, waarna weer andere families als eigenaren opvolgden. Tot 1929 was het landgoed eigendom van de heer Voute, die dat jaar overleed. De familie moest het toenmalige landhuis verkopen mede door de beurskrach van dat jaar.

In 1929 kwam Warnsborn in handen van N.V. Maatschappij tot exploitatie van onroeren-de goederen "Thorem" te Doorn. Van de N.V. "Thorem" moest gevreesd worden dat Warnsborn verkaveld zou worden tot villaterrein. De toen juist opgerichte "Stichting het Geldersch Landschap" trachtte daarom het landgoed te kopen, echter de vraagprijs was veel te hoog. De daaropvolgende procedure leidde tot een van de grote overwinningen in de historie van de natuurbescherming, namelijk onteigening t.b.v. de "Stichting het Geldersch Landschap".

(Voorzijde, ca. 1934)

In 1932 wordt het landhuis met koetshuis, oranjerie, bloementuin, een gedeelte van het park verhuurd aan P. Molenaar. Na een verbouwing opent deze hierin Hotel Groot Warnsborn. Aan het eind van de Tweede Wereldoorlog brandt het, als recreatieoord voor Duitse militairen in gebruik zijnde hotel, tijdens een feest tot de grond toe af.

Van 1935 tot 1958 wordt "De Kapel" als woonhuis gebruikt door familie Keppel Hesselink, toenmalig directeur van de VVV Arnhem.
Na 1945 was de prachtige Middeleeuwse terrastuin met moestuinen, oranjerie en koetshuis zeer verwaarloosd.
In 1949 wordt de grond van het hotel in erfpacht uitgegeven aan G.A. Jonkers en aan mevrouw B.M. Braakman-Jansen. Er wordt met behulp van het Marshall plan een nieuw hotel gebouwd dat in 1950 wordt geopend.

(Hotel, ca. 1952)

Vanaf 1958 wordt de kapel bij het hotel betrokken en wordt deels hoteldependance met op de begane grond woonhuis en op de eerste verdieping enkele hotelkamers. Later wordt het kapelletje geheel hoteldependance met 14 hotelkamer(tje)s. In 1969 wordt het hotel verhuurd aan Dhr. L.L. Naaykens.

In 1970 wordt de grond van het hotel in erfpacht uitgegeven aan ENKA N.V. Het hotel wordt verbouwd t.b.v. het houden van conferenties en het onderbrengen van gasten. In hetzelfde jaar wordt het hotel eigendom van AKZO door de overname van ENKA. In 1975 wordt het hotel in management aan de Bilderberg Groep gegeven. De Clingendael Groep koopt het hotel in 1978 en verkoopt het een jaar later weer aan de Crest Hotels. In 1980 verkoopt Crest Hotels Hotel Restaurant Groot Warnsborn aan de familie J. Pot.

In 1989 komen Lammert en Sjoukje de Vries in dienst als bedrijfsleiders echtpaar en 2 jaar later huren zij het geheel van Familie Pot. In de aansluitende 5 jaren wordt het gehele hotel onder handen genomen en alles in stijl gerestaureerd en gerenoveerd.

Lammert en Sjoukje de Vries zien kans om het geheel op 1 juli 1996 te kopen en zijn nu dus trotse eigenaren. Zij geven het de naam:

LANDGOED 'GROOT WARNSBORN'

Onlangs zijn alle kamers in het hoofdgebouw totaal gerenoveerd. Iedere kamer heeft een eigen kleur en uitstraling. Sinds 1991 had de familie De Vries reeds plannen ten aanzien van koetshuis, kapel, parkeerterrein en oranjerie.

Enkele jaren geleden is het Koetshuis verbouwd tot hoteldependance met daarbij als belangrijkste eis dat het gebouw weer een oorspronkelijke uitstraling krijgt als koetshuis. De kamers in het koetshuis zijn daarentegen zeer vernieuwend.

(Koetshuis gerenoveerd sinds 1999)

Ook zijn net de lounge en het restaurant wederom onderworpen aan een metamorfose waarbij het klassieke karakter zeer zeker bewaard is gebleven.

"De Kapel" is niet meer in gebruik als hoteldependance, deze heeft sinds februari 2001 weer een functie als woonhuis voor de eigenaren familie De Vries.

Enige jaren geleden is ook de Oranjerie met haar kassen en ook de terrassentuin geheel gerestaureerd en hersteld. Zowel de Oranjerie alsook de terrastuinen zijn sinds 1929 geheel verwaarloosd en totaal verloren gegaan. Familie De Vries heeft in 1999 de Oranjerie terug verkocht aan het Geldersch Landschap opdat zij de Oranjerie en de terrastuinen, met sponsorgelden konden herstellen. Vanaf december 2001 neemt familie De Vries de exploitatie van de Oranjerie, de Kassen en de tuinen weer over van het Geldersch Landschap.

Ook het parkeerterrein is aangepast zodat al het "blik" niet in het oog springt. Het parkeerterrein is nu deels naast het koetshuis en deels achter de oranjerie gecreëerd.

In de zomermaanden hebben we de zalen gerenoveerd tot private dining rooms en luxe board rooms. Tevens zijn net de entree en de receptie opgeknapt. Wanneer u binnenkomt loopt u tegen een uitvergroting van de ansichtkaart van Anne Frank aan. Zij was hier met haar vader in 1941 en schreef o.a.:

"Hier wonen wij! Is het niet prachtig! Midden in de bossen.
Groeten van Anne".

Kortom is alles nu zeker een bezoekje of, een al dan niet hernieuwde, kennismaking waard!